Trong lịch sử mỹ thuật Á Đông, các hình tượng kỳ linh mang màu sắc huyền thoại, đồng thời là ngôn ngữ biểu tượng phản ánh tư duy triết học và đạo lý xã hội. Riêng với những kỳ linh con giáp hằng năm, chúng còn gửi gắm khát vọng về một năm mới bình an, thịnh vượng và phát triển của cá nhân cũng như cộng đồng.
Đa dạng ngôn ngữ tạo hình sơn mài và gốm
Ở làng cổ Đường Lâm – vùng đất di sản tiêu biểu của xứ Đoài (Hà Nội), Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát đã lựa chọn con đường bền bỉ, nhất quán: đưa sơn mài truyền thống trở về với cộng đồng, tăng tính thực hành và trải nghiệm. tranh phong cảnh đẹp. Trong năm mới Bính Ngọ 2026, bộ sưu tập sơn mài “Gióng” với quy mô 2.026 tác phẩm độc bản do Phát khởi xướng và sáng tác vừa chính thức được công bố, gắn với hình tượng ngựa của Đức Thánh Gióng độc đáo, đa dạng về hình thức thể hiện.
Lấy cảm hứng từ hình tượng Thánh Gióng
Bộ sưu tập “Gióng” không tái hiện huyền thoại theo lối quen thuộc, mà chọn ngựa và long mã làm trục tạo hình xuyên suốt, biểu đạt chuyển động, khí lực và tinh thần khởi hành không ngừng của con người Việt Nam trong lịch sử và hiện tại. Mỗi tác phẩm mang nhịp điệu, diện mạo riêng, phù hợp với mỹ cảm đương đại.
Giá trị nổi bật và có ý nghĩa xã hội sâu sắc nhất
Việc đưa sơn mài trở về với cộng đồng thông qua chuỗi hoạt động trải nghiệm sơn mài miễn phí mang tên “Theo dấu chân ngựa Gióng” đã mở ra một không gian văn hóa công cộng hiếm có, giúp người dân và du khách tiếp cận trực tiếp với di sản. Truyền nghề không chỉ là đào tạo kỹ thuật, mà quan trọng hơn là truyền tinh thần tôn trọng di sản và ý thức sáng tạo có trách nhiệm.
Đối thoại giữa biểu tượng và mỹ học truyền thống
Tác phẩm “Ngựa Bính Ngọ vươn mình” của Nghệ nhân Nhân dân Phạm Văn Tuyên được tạo tác bằng ngôn ngữ tạo hình hướng về khối lực và nhịp điệu, tiết chế tối đa yếu tố tả thực. Thân ngựa được xử lý như một khối liền mạch, căng đầy sinh khí; các mảng cơ và đường cong chuyển động gợi lên sức mạnh và sự tinh tế.
Tóm tắt và nhận xét: Mỹ thuật đương đại đang tìm kiếm cách kết nối giữa di sản truyền thống và sự sáng tạo hiện đại, tạo nên những tác phẩm đa dạng về ngôn ngữ hình thức và ý nghĩa, góp phần làm phong phú thêm bức tranh mỹ thuật Việt Nam ngày nay.
